« ع » * عبرت للناظرين : سفرنامهء عراق . ن . اين جز « عبرت الناظرين » در تاريخ است . استورى 1 / 116 ؛ 1160 ش 7 / 1631 ؛ دانشگاه 17 / 514 « سفرنامهء عراقى » ! ؛ آصفيه ، هندليست 2 / 836 ش 26 . * عبرت للناظرين . سفرنامهء خراسان . ن . گزارش سفر يكى از مستوفيان دربار و از وابستگان امير تومان كشيكچىباشى است ، در ركاب همايونى ، از تهران به مشهد خراسان ، به سال 1284 و بازگشت ، در « فصل » هايى : 1 - قرض نمودن براى تدارك سفر ، 2 - شرح حالات در گرفتن نوكر ، 3 - وقايعات عرض راه و تفصيل حالات سركار امير تومان ، 4 - ورود به مشهد و وقايعات آنجا از رسومات امير تومان و جز آن و برگشت به تهران . خاتمه شكر نعمت جناب آقا محمد مهدى كشيكچىباشى . آغاز : مكن انديشهء من گوش كن كه اين نامه غم حيف باشد كه بر آن خاطر محترم گذرد . نسخه‌ها 6 / 4044 ( 1 نسخه ) ؛ دانشگاه 13 / 3270 . * عبرت‌نامه : نصرت‌نامه : بصيرت‌نامه . كروسنيسكى لهستانى - عبد الرزاق مفتون دنبلى . ( م 1243 ق ) . نگارنده 26 سال در سپاهان زيسته ، و گزارش يورش و چيرگى افغان‌ها و انجام كار سلطان حسين ( 1105 - 1135 ) را به لاتينى نگاشته است ، سپس ابراهيم نامى از درباريان عثمانى به تركى درآورده و به نام « تاريخ سياح در بيان ظهور اغوانيان و سبب انهدام صفويان » چاپ شده است . ترجمهء فارسى از دنبلى به دستور عباس ميرزا نايب السلطنه سپس در سال 1274 . ديگرى دست در آن برده و مطالبى بر آن افزوده است . بخشى از اين ترجمه در « منتظم ناصرى » گنجانيده شده است . آغاز ( 1 ) حمد و سپاس بيرون از ادراك وهم و قياس سزاى ذات مقدس . آغاز ( 2 ) در زمان سلطان حسين صفوى شخص سياحى از ملت مسيحيه در عالم سياحت به اصفهان آمده . نسخه‌ها 6 / 4044 ( 12 نسخه ) و 4224 بخش تاريخ ( 2 نسخه ) ؛ استورى 321 « بصيرت‌نامه در گزارش استيلاى افغانان در اصفهان در زمان شاه سلطان حسين » ، همانجا 335 « بصيرت‌نامه » ؛ برگل روسى 2 / 946 « بصيرت‌نامه » ؛ ذريعه 15 / 213 « عبرت‌نامه » ؛ مشار 3 / 349 « عبرت‌نامه : بصيرت‌نامه » . ادبيات ، تهران 1 / 124 « ترجمهء عبرت‌نامه » كه همين است ؛ اشكورى ، قم 1 / 59 « بصيرت‌نامه » ، همانجا 11 / 388 « بصيرت‌نامه » ؛ تبريز 1 / 166 ؛ دانشگاه 10 / 1616 « عبرت‌نامه » ؛ فيلم‌ها 3 / 106 ، 107 « عبرت‌نامه » ؛ مجلس 6 / 265 « عبرت‌نامه » ؛ ملك 2 / 57 « بصيرت‌نامه » ، همانجا 3 / 555 ، همانجا 5 / 275 « عبرت‌نامه » ؛ ملى 1 / 345 « عبرت‌نامه » ، همانجا 351 « عبرت‌نامه » ، همانجا 2 / 254 « بصيرت‌نامه » ؛ نشريه 6 / 89 - 90 . آلمان 105 ؛ ريو ، ذيل 42 « بصيرت‌نامه » ؛ كاما 145 « بصيرت‌نامه » .